नागको पूजा र ब्रत कसरी गर्ने

प्रत्येक महिनामा दुईवटा पञ्चमी तिथि (शुक्ल पक्ष र कृष्ण पक्षको पञ्चमी) पर्छन्। यी दिनहरूमा नागको पूजा गरेर व्रत बस्नुपर्छ।

पूजा गर्ने स्थान र तयारी

  1. स्थान: नागको पूजा घरभित्र नभई घरबाहिर नागको मूर्ति भएको ठाउँ वा कुनै सफा स्थानमा गर्नुपर्छ।
  2. पवित्रिकरण: पूजा गर्ने ठाउँलाई गाईको गोबरले लिपेर चोखो बनाउनुपर्छ।
  3. मण्डप निर्माण: पूजास्थलको चारवटा कुनामा तितेपातीका लिङ्गा (साना हाँगाहरू) गाड्नुपर्छ र ती हाँगाहरूलाई घेरेर काँचो धागोले ३ पटक बेर्नुपर्छ (यसले पूजाको पवित्र घेरा वा मण्डप जनाउँछ)।

पूजा सामग्री र विधिहरू

नागलाई स्नान (जल चढाउने) गराएपछि क्रमैसँग कपासको ९ सरो भएको ९ वटा बत्ती बाल्ने र तामाको कलशमा जल राख्ने।

तल दिएको विधिले क्रमैसँग पूजा गर्ने

  • तिलानी जल: काँसको कचौरामा जल, कुश, जौ, तिल, अबिर, केशरी, दुबो र फूल मिसाएर बनाइएको विशेष जल।
  • अर्घ्य: काँसको कचौरामा दही, दूध, घ्यू, कुश, जल, सुपारी, तिल, अबिर, केशरी, दुबो र फूल मिसाएर दिइने विशेष अर्पण।
  • आचमनी (आचमन): ल्वाङ, सुकमेल र कपुर मिसाएको पवित्र जल (भगवानलाई मुख धुलाइदिन वा शुद्ध गराउन प्रयोग गरिने)।
  • पञ्चामृत: दूध, दही, घ्यू, मह र चिनी मिसाएर बनाइएको मिश्रण।
  • शुद्धजल: तुलसीको पात र तीर्थको पानी मिसाइएको चोखो जल।
  • अन्य सामग्रीहरू: अबिर, केशरी, जौ, तिल, लाभा (भुटेको धान), सिन्दुर, जनै, कपास, रातो र सेतो ध्वजा (कपडाका ध्वजाहरू), दुबो, फूल, धुप, र घ्यूको दीप (बत्ती)।
  • नैवेद्य (प्रसाद): घ्यूमा पकाएको चामलको रोटी वा खीर नाग देवतालाई चढाउने र साथमा भेटी (पैसा) राख्ने।
  • नाग पूजाको मन्त्र: ॐ नमोस्तु सर्पेभ्यो ये के च पृथिवी मनु ये अन्तरिक्षे ये दिवितेभ्य: सर्पेभ्यो नम: